Barometr Rynku Polskiego – trzeci kwartał 2021

Marek Serafin - Profil Marek Serafin
29 października 2021 09:00
Po kilku kwartał właściwie pełnej zapaści rynkowej coś się zaczęło dziać. W trzecim kwartale tego roku pojawił się znaczący ruch wakacyjny, zdecydowanie większy od tego, który odnotowaliśmy w trzecim kwartale 2020. Indeks wzrostu do ubiegłego roku przekroczył 190 proc.
Reklama

Po kilku kwartał właściwie pełnej zapaści rynkowej coś się zaczęło dziać. W trzecim kwartale tego roku pojawił się znaczący ruch wakacyjny, zdecydowanie większy od tego, który odnotowaliśmy w trzecim kwartale 2020. Indeks wzrostu do ubiegłego roku przekroczył 190 proc. Liczby pasażerów zaczęły być porównywaliśmy z ostatnim normalnym rokiem, czyli z 2019. I do danych dotyczących tamtego okresu będziemy porównywali, przede wszystkim, obecne wyniki.

Cały rynek w trzecim kwartale 2021

Dla porządku statystycznego warto odnotować, że do kwietnia 2021 rynek był zamrożony, szczególnie w odniesieniu do podróży międzynarodowych i spadki liczby obsłużonych w polskich portach pasażerów zbliżały się do 90 proc. Minimalna poprawa nastąpiła w maju, gdy indeks wzrósł do 17 proc. oczywiście w odniesieniu do maja 2019. Czerwiec to był już miesiąc rozruchowy dla rynku podróży wakacyjnych. Indeks wzrósł prawie dwukrotnie – do 33,2 proc., a liczba pasażerów przekroczyła 1,6 mln. W roku 2020 lepszy wynik odnotowano tylko w sierpniu – prawie 1,93 mln.

Dane zbiorcze dla całego rynku polskiego w III-im kwartale 2021. Liczby pasażerów, indeksy do 2019 oraz dane dotyczące oferowania rozkładowego.

Uwaga: w danych przewozowych dotyczących lipca nie jest uwzględniony port łódzki, a w danych za sierpień i wrzesień port łódzki oraz szczeciński. Jednak wyniki tych portów nie wpływają znacząco na obraz całego rynku. Dane dotyczące oferowania są kompletne.

Już zbiorcze dane miesięczne bardzo dobrze pokazują, z jakim ruchem mieliśmy do czynienia w trzecim kwartale tego roku. W ogromnej części był to ruch wakacyjny. Czerwiec, jak już pisaliśmy był miesiącem rozruchowym. W lipcu popyt był już prawie w „pełnym rozpędzie”, z tym, że jeszcze liczby wylotów były większe niż powrotów. Sierpień to okres szczytu wakacyjnego, gdy wracała również część pasażerów, którzy wylecieli w lipcu, a wyloty były na maksymalnym poziomie. Wrzesień to już miesiąc stopniowego słabnięcia popytu. W tym miesiącu powroty przeważały nad wylotami. Jest właściwie przesądzone, że październik będzie miesiącem słabszym niż trzy wcześniejsze. Zdecydowanie słabnie ruch wakacyjny, a pozostałe kategorie popytu odbudowują się znacznie wolniej. Dotyczy to szczególnie ruchu biznesowego.

Dane kwartalne dotyczące oferowania poszczególnych linii rozkładowych.

Łącznie powyższe linie/grupy miały aż 94,4 proc. w oferowaniu rozkładowym. Oznaczało to, że całkowicie zdominowały rynek. Inni przewoźnicy właściwie zupełnie się nie liczyli.

Oferowanie na rejsach krajowych: 394,0tys. – indeks do 2019: 61,1.

Tylko niektóre porty podają wyniki przewozowe poszczególnych linii lotniczych. Jednak bardzo dobry obraz rynku dają nam dane dotyczące oferowania. Prawie szokujące są dane dotyczące Ryanaira. Jak widzimy irlandzka linia stara się w swoisty sposób wykorzystać głęboki kryzys rynkowy, aby zdecydowanie osłabić swoich konkurentów i uzyskać zdecydowaną przewagę. Przyjęła taka strategię uwzględniając, przede wszystkim, dwa czynniki, swoją relatywnie dobrą sytuację finansową oraz zmiany w strukturze rynku. Ostatnie wyniki potwierdzają, że w Polsce, jak i całej Europie znacznie szybciej odbudowuje się ruch tani, przy trwałym kryzysie ruchu biznesowego.

W okresie letnim Wizz Air był zdecydowanie bardziej ostrożny. „Sparzył” się w pierwszej połowie roku, gdy na całej siatce jego współczynnik wykorzystania miejsc (LF) był zdecydowanie niższy niż 70 proc. Natomiast FR miał LF na zdecydowanie wyższym poziomie. Tylko w kwietniu wyniósł 67 proc. Natomiast wręcz szokujące są dane o oferowaniu FR w październiku. Mimo, iż szczyt przewozów wakacyjnych kończy się to irlandzka linia „idzie jak czołg” . Oferowanie linii ma wzrosnąć o 9,4 proc. Nawet, jeżeli pod koniec miesiąca nastąpią niewielkie korekty/anulacje to znaczny wzrost będzie niewątpliwy.

Wśród linii sieciowych agresorem jest Grupa AF/KLM, a właściwie holenderski przewoźnik. Nie tylko przywrócił rozkład sprzed pandemii, i operuje trzy razy dziennie do WAW/KRK/GDN i prawie codziennie do WRO, ale wprowadził nowy rejs do POZ. Grupie LH rośnie na polskim rynku coraz groźniejszy konkurent globalny.

LOT próbował ratować się rejsami na trasach typowo wakacyjnych, jednak odczuwa poważnie zarówno ogromny spadek ruchu biznesowego, tak ważnego na głównych trasach europejskich, jak i zamknięcie lub bardzo znaczne ograniczenie oferowania na najważniejszych tras interkontynentalnych. Tak znaczny spadek oferowania linii na trasach krajowych pokazuje, jak ważny dla przewoźnika jest tu ruch tranzytowy – w Europie biznesowy oraz interkontynentalny.

Dane cząstkowe, niezbyt precyzyjne, gdyż nie znamy, dokładnych danych o ruchu charterowym, pokazują, że linie rozkładowe operowały w sezonie letnim ze zdecydowanie niższymi LF-ami niż w normalnej sytuacji rynkowej. Cały czas „granicą bólu” jest dla nich poziom kosztów zmiennych z niewielką nadwyżką. Tylko niektóre linie taką strategię wytrzymają bez ogromnych korekt.

Lotnisko Chopina w Warszawie

Przewozy i oferowanie rozkładowe w układzie miesięcznym. Dane w tysiącach.

Interesujące są dane dotyczące oferowania w październiku. Ma wynieść ono 703 tys. , z indeksem 55,0. Jak widzimy jest on tylko nieznacznie niższy niż we wrześniu. Przewoźnicy walczą, licząc szczególnie na powolne odbudowywanie się ruchu biznesowego, gdyż w październiku ruch wakacyjno-turystyczny znacząco spadnie.

Spadek ruchu w porównaniu z rokiem 2019 był większy o 2,1 ppct niż w całej RP. Niewątpliwie zadecydował o tym zdecydowanie mniejszy, niż w portach regionalnych, udział w oferowaniu tanich linii. Tymczasem to ich przewozy odradzały się znacznie szybciej niż przewoźników sieciowych.

Natomiast wyniki portu poprawiały przewozy linii charterowych. Według danych podanych przez port w sierpniu i wrześniu stanowiły one około 25 proc. całych przewozów i wyniosły, odpowiednio, 303 tys. i 259 tys. pasażerów. Były znacząco wyższe niż w porcie katowickim. Tymczasem w roku 2019 to Katowice były w Polsce zdecydowanym liderem. Wyniki w układzie miesięcznym były podobne do tych, jakie, w trzecim kwartale, odnotowała większość polskich lotnisk. Zdecydowanie najlepszy był sierpień, gdy swój szczyt miały podróże wakacyjne, a wyniki lipca i września były bardzo do siebie zbliżone.

Oferowanie najważniejszych przewoźników rozkładowych

LOT - 2 051,0. Indeks 58,6

W szczycie sezonu, w sierpniu, LOT wykonał aż 49 rejsów do Chicago, 42 do JFK, 15 do EWR, 9 do LAX i 8 do MIA pomimo braku możliwości podróżowania „normalnego” dla obywateli polskich do USA. Było też 35 rejsów do YYZ, 12 do ICN, i 8 do NRT. Łącznie 178 rejsów dalekiego zasięgu. Indeks do 2019 – 68,7. Dopiero za kilka miesięcy poznamy LF-y na najważniejszych rynkach, a głównie do/z USA.


  • W6 - 703,0. Indeks 72,5.
  • Grupa LH – 198,0 Indeks 59,6
  • Grupa AF/KL – 123,0. Indeks 69,1

Tych czterech głównych graczy miało aż 91,2 proc. łącznego oferowania.

Indeks LOT-u był znacząco niższy niż na całym rynku, gdyż znaczna część nowych rejsów wakacyjnych wykonywana była z portów regionalnych. Natomiast indeks W6 był tylko nieco wyższy niż na całym rynku. I tu Grupa AF/KL była dość agresywna, z tym, że indeks znacznie niższy niż w całej RP wynikał z istotnego obniżenia oferowania AF. Grupa LH była tu nastawiona bardziej optymistycznie, choć SN nie przywrócił rejsów do BRU.


Lotnisko Modlin

Przewozy i oferowanie rozkładowe w układzie miesięcznym. Dane w tysiącach.

Tylko FR operował z/do Modlina. W tym sezonie nie było operacji charterowych. Natomiast w sezonie Lato 2019 po raz pierwszy pojawiły się w tym porcie linie nierozkładowe. Ich przewozy wyniosły 61,0 tys. pasażerów. Pomimo tego, w odniesieniu do roku 2019, port w Modlinie miał zdecydowanie najlepsze wyniki w Polsce. To efekt tego, iż obsługuje jedynie tani ruch, a jego właściwie jedyny klient, czyli Ryanair, jest zdecydowanie najbardziej agresywnym rynkowo przewoźnikiem. Jak widzimy indeks oferowania irlandzkiej linii, w odniesieniu do 2019 był zdecydowanie wyższy niż indeks przewozów. FR walcząc o szybkie odbudowanie popytu i dodatkowe osłabienie konkurentów godził się ze znacznie niższym niż w „normalnych” latach współczynnikiem wykorzystania miejsc. Szacując ten spadek musimy oczywiście uwzględnić przewozy charterowe wykonane w roku 2019. To strategia linii na całym polskim rynku. Analizując wyniki portu oraz indeksy oferowania musimy uwzględnić, że we wrześniu 2019 FR, z przyczyn pozarynkowych bardzo zdecydowanie obniżył oferowanie.

Lotnisko Kraków Balice

Przewozy i oferowanie rozkładowe w układzie miesięcznym. Dane w tysiącach.


Oferowanie najważniejszych przewoźników rozkładowych.


  • FR - 967,0. Indeks 85,9.
  • W6 – 254,0 Indeks 90,0
  • LO – 120,0 Indeks 61,9 (dwa rejsy tygodniowo do Chicago)

Jeżeli chodzi o indeks do 2019 to port w Krakowie był aż o 6,4 ppct. poniżej średniej krajowej. To skutek dość specyficznej struktury ruchu. Tu ogromna rolę odgrywa przylotowy ruch turystyczny, a ten odradza się w dość wolnym tempie. Dodatkowo, w przypadku Polski Południowej wylatujący ruch wakacyjny korzysta, przede wszystkim, z lotniska w Katowicach. Przed pandemią lotnisko to, jeżeli chodzi o ruch charterowy, było w Polsce liderem, nawet przed portem Chopina. Patrząc na oferowanie W6 pamiętajmy, że w sezonie lato 2019 przewoźnik ten dopiero wchodził na rynek krakowski i stopniowo budował swoją ofertę.


Lotnisko Katowice

Przewozy i oferowanie rozkładowe w układzie miesięcznym. Dane w tysiącach.

Porównanie przewozów rozkładowych i charterowych – 2021 do 2019

Oferowanie przewoźników rozkładowych i indeks do 2019:


  • W6/W2 – 390,5 (51,2.)
  • FR - 262,3 (293,7!!)
  • LO – 108,9 (197,3)
  • LH - 17,3 (27,5)

Już na wstępie musimy zaznaczyć, że wyniki portu w trzecim kwartale były nietypowe. Nastąpił wtedy spadek do 2018, o 5,3 proc. Był on spowodowany zmniejszeniem oferowania przez tanie linie.

Przewozy w porcie katowickim był bardzo dobrym potwierdzeniem tezy, że to ruch wakacyjny napędzał w tym okresie popyt na rynku. Widzimy to, w szczególności, analizując dane dotyczące przewozów charterowych.

Przewoźnicy rozkładowi zdecydowanie inwestowali w rynek. Ich indeksy przewozów były zdecydowanie niższe niż indeksy oferowania.

Na rynku tanich przewozów bardzo znaczne zmiany. Wizz Air zmniejszył oferowanie o prawie połowę, natomiast Ryanair prawie potroił. Tak znaczny wzrost oferty LOT-u to efekt wprowadzenia znacznej liczby rejsów typowo wakacyjnych. Oferta do WAW była zdecydowanie mniejsza, zamiast czterech rejsów dziennie tylko jeden, a w niektóre dni tygodnia – dwa. Kolejny wzrost liczby rejsów miał miejsce we wrześniu. Lufthansa zamiast trzech rejsów dziennie do FRA i jednego do MUC oferowała jedynie jeden rejs dziennie do FRA. Oczywiście oznacza to koncentrowanie się na ruchu bezpośrednim przy bardzo ubogiej ofercie tranzytowej.


Lotnisko Gdańsk

Przewozy i oferowanie rozkładowe w układzie miesięcznym. Dane w tysiącach.

Oferowanie głównych graczy:


  • W6/W2: 573,0 Indeks - 68,0
  • FR: 467,0 Indeks - 126,6
  • LO: 76,0 Indeks – 70,4
  • LH/EW/LH: 77,0 Indeks - 70,0
  • KL: 58,0 Indeks – 138,1

Wyniki lotniska mocno pociągnęły w dół spadki ruchu charterowego, w całym kwartale, aż o 41,4 proc. Znacznie większe niż na innych dużych rynkach. Układ ruchu w miesiącach był analogiczny, jak w całej RP. Natomiast warto zwrócić uwagę na ogromny wzrost oferowania FR przy znacznym spadku wieloletniego zdecydowanego lidera – W6. Północna Polska to świetny przykład obecnej strategii irlandzkiej linii starającej się w swoisty sposób wykorzystać obecny, tak głęboki kryzys – z pozycji ultra-siły. Drugi, tym razem znacznie mniejszy agresor rynkowy – KLM znacznie powiększył ofertę operując przez cały sezon trzy razy dziennie i to większym niż w 2019 roku samolotem. Przewoźnicy skandynawscy – SAS i Norwegian znacznie stracili na znaczeniu rynkowym. Również oferta LO była istotnie ograniczona – zamiast pięciu, sześciu operacji dziennie do WAW tylko trzy. Według danych portu najważniejszą destynacją jest oczywiście LON – prawie 90 tys. pasażerów w ciągu dziewięciu miesięcy. Ale tylko o niecałe dwa tysiące mniej AMS i OSL. STO – 77,6 tys. , a WAW jedynie 66,2 tys. Ważnym rynkiem stał się Kijów – prawie 40 tys.


Lotnisko Wrocław

Przewozy i oferowanie rozkładowe w układzie kwartalnym. Dane w tysiącach

Oferowanie głównych graczy:


  • FR: 403,0 Indeks – 93,1
  • W6: 146,0 Indeks – 66,4
  • LO: 52 Indeks – 51,5
  • LH/LX/EW: 61,0 Indeks – 55,0
  • AF/KL: 10,0 Indeks – 31,3

Port we Wrocławiu, pod względem przewozów, znalazł się minimalnie powyżej średniej krajowej. Wynik uratował FR, gdyż inne linie bardzo znacznie obniżyły oferowanie. Nawet Grupa AF/KLM – gdyż AF nie wrócił na połączenie, a KL dokonał istotnej redukcji. W tym sezonie Ryanair zapewnił aż dwie trzecie oferowania rozkładowego, podczas, gdy w lecie 2019 miał tylko 46,6 proc. Miejmy nadzieję, że w normalnych czasach konkurencji FR, bezpośredni (W6) i pośredni, czyli linie sieciowe, powrócą z większą siłą.


Lotnisko Poznań

Przewozy i oferowanie rozkładowe w układzie kwartalnym. Dane w tysiącach

Oferowanie głównie gracze:


  • FR: 248,0 Indeks: 103,3
  • W6/W9: 99,0 Indeks: 90,8
  • LO: 59,0 Indeks 159,5
  • LH: 34,0 Indeks: 36,2

Nietypowe wyniki i spore przetasowania na rynku. Wbrew trendowi ogólnopolskiemu znacznie, bo aż o 40 proc., spadły przewozy charterowe - do poziomu 250,4 tys. Wynik uratowały tanie linie, głównie FR, ale tu również Wizz Air był agresywny. Port podaje dość szczegółowe statystyki według których ruch rozkładowy spadł tylko o 30 proc, w tym LCC o 26,0 proc – do poziomu 240,1 tys. Ruch linii sieciowych wyniósł 72,9 tys. – spadek o 40,7 proc. W Polsce Zachodniej tanie linie przejęły część ruchu wakacyjnego, który tradycyjnie obsługiwali przewoźnicy charterowi. Również LOT uruchomił, i to aż siedem, połączeń sezonowych. Dzięki temu tak znacznie wzrosło jego oferowanie.

Ciekawostką rynkową i dowodem na agresywna strategię KLM-u w Polsce był fakt, że w okresie pandemii uruchomił nowe połączenie właśnie do POZ. Operuje już do czterech regionalnych polskich portów i jest niewątpliwie największym globalnym konkurentem grupy LH.


Mniejsze porty regionalne

Niepełne dane przewozowe wskazują, że w tych portach spadki ruchu były znacznie mniejsze niż w całej RP. Przynajmniej w niektórych z nich istotnym powodem były ograniczenia oferty charterowej. Tour Operatorzy i przewoźnicy woleli koncentrować ruch w mniejszej liczbie portów. Wychodzenie z kryzysu, a właściwie zapaści rynkowej, potrwa kilka lat, ale właściciele małych lotnisk już teraz powinny zacząć analizować przyszłą rolę transportu lotniczego w ich regionie. Na pewno tego „bólu głowy” nie ma lotnisko rzeszowskie i szczecińskie. Ten drugi, między innymi, ze względu na oddalenie miasta od innych ważnych polskich aglomeracji. Siłą regionu Polski Południowo-Wschodniej jest, miedzy innymi, duży potencjał ruchu atlantyckiego.

Podsumowanie

Wyniki trzeciego kwartału dość dobrze ilustrują sposób, w jaki popyt na polskim rynku będzie się stopniowo odradzał. Potwierdzają tezę, o zdecydowanym wzroście znaczenia tanich linii. A wśród nich liderem w agresji rynkowej jest niewątpliwie Ryanair. Wizz Air zachowywał się ostrożnie, jednak jest bardzo mało prawdopodobne, iż dopuści do znacznego i trwałego wzrostu udziału w rynku swojego irlandzkiego konkurenta. LOT ratował się specjalną, sezonową ofertą wakacyjną. Jednak na stopniowe odradzanie się najważniejszego dla niego ruchu wyżej płatnego oraz interkontynentalnego, musi jeszcze poczekać. Dość cierpliwa jest Grupa Lufthansy, natomiast na rozbójnika rynkowego wyrasta KLM. Ogólnie rzecz biorąc obecnie na rynku liczą się tylko dwie tanie linie, LOT i jego sieciowi konkurenci – globalne grupy – LH i AF/KLM. I to się przez kilka sezonów raczej nie zmieni. Dywersyfikacja rynkowa przyjdzie dopiero wraz z lepszymi czasami.


Reklama

Ostatnie komentarze

 - Profil gość
Kup bilet Więcej
Rezerwuj loty
dorośli
(od 18 lat)
młodzież
(12 - 18 lat)
dzieci
(2 - 12 lat)
niemowlęta
(do 2 lat)
Wypożycz samochód
Rezerwuj hotel
Wizy
Okazje z lotniska
Okazje pasażera
Reklama